Keith Towler - Gwaith ieuenctid yn parhau i gefnogi pobl ifanc wrth oresgyn heriau COVID-19

Fe gyhoeddodd y Prif Weinidog Cymru nifer o newidiadau yn ddiweddar, gan gynnwys ail agor canolfannau cymunedol o 20 Gorffennaf. Mae Datganiad ysgrifenedig Prif Weinidog Cymru sy’n mynd gyda’r cyhoeddiad hwn hefyd yn cyfeirio at rôl hanfodol gwasanaethau gwaith ieuenctid ar draws y sectorau gwirfoddol ac awdurdodau lleol, ac yn nodi fod canllawiau ar gyfer y sector i ddod. Dwi’n hapus i’ch diweddaru ein bod wedi cynnal y cyfarfod cyntaf o’r gweithgor sydd wedi cael ei alw i ddatblygu’r canllawiau hyn fydd yn cynorthwyo’r Sector Gwaith Ieuenctid i gynllunio er mwyn cynyddu gwasanaethau yn raddol.

Un o rannau mwyaf buddiol y dydd oedd cyflwyniad gan Gyd-Gadeirydd Cell Gynghori Dechnegol Covid-19, Fliss Bennée. Roedd rhai o’i negeseuon yn sobri rhywun o ddifrif, dydyn ni ddim allan o berygl eto yn bendant. Er hynny roedd hi’n galonogol clywed am sut mae’r cyfyngiadau symud wedi cael effaith sylweddol ar leihau marwolaethau, a gwybod bod yr aberthau sydd wedi’u gwneud gan bawb yng Nghymru wedi achub miloedd o fywydau. Mae gennym ni rôl bwysig fel sector yma, i helpu’n pobl ifanc (a’n cydweithwyr) i ddeall pwysigrwydd y dewisiadau a wnânt i ddiogelu eu hunain a diogelu pobl eraill, a byddwn yn cyfeirio at hyn yn ein canllawiau.

Sgiliau a chyflogadwyedd pobl ifanc

Mae’r rhifyn diweddaraf hwn o’r bwletin yn canolbwyntio ar Sgiliau a Chyflogadwyedd. Effaith economaidd y pandemig yw un o’r heriau mwyaf sy’n wynebu ein pobl ifanc ar hyn o bryd yn bendant, cywasgodd economi Prydain 2.2% yn nhri mis cyntaf 2020 – ei ddirywiad mwyaf mewn dros 40 mlynedd. Mae yna dystiolaeth mai gweithwyr ifanc sy’n fwyaf tebygol o golli gwaith yn sgil ffyrlo, colledion swyddi a lleihad mewn oriau. Mae Llywodraeth Cymru’n cymryd camau i gefnogi pobl i gyflogaeth neu hunangyflogaeth, gan sicrhau dilyniant a datblygiad dysgwyr yn y farchnad lafur gydol y pandemig hwn.

Serch hynny, mae pobl ifanc yn teimlo’n bryderus ac anfrwdfrydig. Bydd pryder em eu dyfodol yn cael ei ddwysáu gan effaith y cyfyngiadau symud ar iechyd meddwl a llesiant cyffredinol pobl ifanc.

Rwy’n cydnabod na all gwaith ieuenctid fod yn ateb i’r holl broblemau hyn. Serch hynny, rydym yn dal i fod yno i bobl ifanc, ac mae gennym gyfraniad pwysig i’w wneud. Mae gweithwyr ieuenctid yng Nghymru eisoes yn gwneud cyfraniad allweddol fel gweithwyr arweiniol, yn cefnogi pobl ifanc sy’n wynebu llu o rwystrau i gael mynediad i addysg, cyflogaeth neu hyfforddiant, a hynny drwy’r Fframwaith Ymgysylltu a Datblygu Ieuenctid. Mae gwaith ieuenctid ehangach hefyd yn cyfrannu at yr agenda hwn. Rydym yn cefnogi llesiant ac iechyd meddwl pobl ifanc, ni yw’r oedolyn dibynadwy y mae pobl ifanc yn ymddiried ynddo. Rydym yn eu hannog i fod yn optimistig, i dyfu a datblygu, i fachu ar gyfleoedd a dysgu sgiliau newydd, trwy brofiadau, hyfforddiant a gwirfoddoli. Mae rhifyn diweddaraf y Bwletin Gwaith Ieuenctid yn adeiladu ar hyn ac yn rhoi blas ar yr hyn mae'r sector yn ei gynnig i hybu sgiliau a chyflogadwyedd. builds on this and gives a flavour of what the sector offers to boost skills and employability.

I gadw i fyny â datblygiadau o fewn y sector gwaith ieuenctid, tanysgrifiwch i'r Bwletin Gwaith Ieuenctid. 

Keith Towler

Keith Towler yw cadeirydd y Bwrdd Gwaith Ieuenctid Dros Dro. Bu Keith yn Gomisiynydd Plant Cymru (2008 – 2015) ac mae nawr yn Ymgynghorydd Annibynnol. Mae’n arbenigwr uchel ei barch ar hawliau plant gyda thros 30 mlynedd o brofiad mewn swyddi gwaith cymdeithasol, gwaith ieuenctid a chyfiawnder ieuenctid.

Aled Roberts - Miliwn o siaradwyr Cymraeg: rôl y sector addysg

Mae Llywodraeth Cymru wedi gosod dau darged uchelgeisiol erbyn 2050, sef i gyrraedd miliwn o siaradwyr Cymraeg, ac i ddyblu canran y boblogaeth sy’n defnyddio’r Gymraeg yn ddyddiol. Mae Strategaeth Cymraeg 2050 Llywodraeth Cymru yn pwysleisio pwysigrwydd y sector addysg er mwyn cyflawni’r amcanion hyn. I raddau helaeth mae’r taflwybr i’r miliwn o siaradwyr yn seiliedig ar gynyddu’r nifer o unigolion sy’n gadael yr ysgol yn meddu ar y sgiliau a’r hyder i ddefnyddio’r iaith yn eu bywydau. Mae hefyd yn hollbwysig fod y sector addysg bellach a dysgu seiliedig ar waith yn cynnal sgiliau Cymraeg dysgwyr ac yn diwallu’r galw cynyddol am weithlu dwyieithog a thrwy hynny yn meithrin cysylltiad rhwng y byd addysg, gwaith a defnyddio’r Gymraeg. 

Un rhan bwysig o strategaeth addysg y Llywodraeth yw ehangu addysg cyfrwng Cymraeg yn sylweddol. Ar hyn o bryd, mae tua 22% o blant oedran cynradd yn mynychu addysg cyfrwng Cymraeg, a’r nod yw cynyddu’r ganran hon i 40% erbyn 2050. Mae twf addysg cyfrwng Cymraeg wedi arafu dros y ddegawd ddiwethaf, ac mae’n amlwg bod angen gwneud mwy er mwyn diwallu’r galw cynyddol sy’n bodoli am addysg cyfrwng Cymraeg a dwyieithog. Bydd Cynlluniau Strategol y Gymraeg mewn addysg pob awdurdod lleol yn gyfrwng i gynllunio’n lleol i gynyddu addysg Gymraeg yn unol â thargedau Cymraeg 2050.  

Er bod ehangu addysg cyfrwng Cymraeg yn rhan ganolog o strategaeth iaith Gymraeg y Llywodraeth, mae’n amlwg bod angen i’r sector addysg yn ei gyfanrwydd gyfrannu at y nod o greu mwy o siaradwyr Cymraeg. Mae strategaeth addysg y Llywodraeth ar gyfer cyrraedd miliwn o siaradwyr hefyd yn canolbwyntio ar ddiwygio’r ffordd y mae’r Gymraeg yn cael ei haddysgu mewn ysgolion cyfrwng Saesneg. Mae’r Llywodraeth wedi gosod targed y bydd 50% o ddysgwyr sy’n gadael y sector addysg statudol cyfrwng Saesneg yn 2050 yn nodi eu bod yn siaradwyr Cymraeg. Mae hyn yn golygu trawsnewid y sefyllfa bresennol yn llwyr gan  mai ychydig iawn o ddisgyblion y sector cyfrwng Saesneg sy’n datblygu sgiliau a hyder digonol i ddefnyddio’r Gymraeg y tu hwnt i giatiau’r ysgol ar hyn o bryd. Yn ôl y Llywodraeth, y cwricwlwm newydd i Gymru fydd y prif sbardun ar gyfer y diwygiadau pellgyrhaeddol hyn, er enghraifft drwy ddisodli’r cwricwlwm ‘Cymraeg ail-iaith’ presennol gydag un continwwm ar gyfer dysgu’r Gymraeg ar draws holl ysgolion Cymru. Er ei bod yn annelwig beth yn union yw goblygiadau hyn i ysgolion yng Nghymru, ymddengys mai’r weledigaeth drwy gyflwyno continwwm iaith yw y bydd ysgolion yn gallu cynyddu’n raddol y cyfleoedd fydd gan ddisgyblion i ddysgu drwy gyfrwng y Gymraeg, ac i ddefnyddio’r iaith yn yr ysgol. Y gobaith yw y bydd proses ddiwygio cynyddol o’r fath yn galluogi dysgwyr i symud ymhellach ac yn gyflymach ar hyd y continwwm iaith, ac felly y bydd yn cynyddu’n sylweddol gyfraniad ysgolion cyfrwng Saesneg i’r nod o greu rhagor o siaradwyr Cymraeg.

Fel canlyniad i weithredu’r strategaethau uchod, mae Llywodraeth Cymru yn rhagweld y bydd 70% o holl ddysgwyr yn gadael addysg statudol yn 2050 yn siaradwyr Cymraeg. Mae’n bwysig pwysleisio y bydd cyflawni’r weledigaeth hon yn golygu newid sylfaenol yn y ffordd y mae’r Gymraeg yn cael ei haddysgu a’i defnyddio mewn ysgolion ar draws Cymru. Bydd ysgolion yn 2050 yn edrych yn dra gwahanol i’r hyn sy’n bodoli ar hyn o bryd. Er bod diwygiad radical yn ymhlyg yn nhargedau  a strategaeth iaith Gymraeg y Llywodraeth, nid yw’n amlwg fod y weledigaeth hon wedi cael ei chyfathrebu’n effeithiol a chlir i’r sector addysg yng Nghymru.

Mae hyn yn arwyddocaol, oherwydd bydd gweithredu’r diwygiadau hyn â goblygiadau pellgyrhaeddol i athrawon, cymorthyddion ac arweinwyr addysg yng Nghymru. Os yw disgyblion am symud yn raddol ar hyd continwwm iaith, yna mae’r un peth yn wir ar gyfer ysgolion a’r gweithlu. Mae dau o gonglfeini strategaeth iaith y Llywodraeth yn amodol ar sicrhau bod gan ddigon o athrawon a chymorthyddion y sgiliau a’r arbenigedd ieithyddol yn y lle cyntaf. Mae hyn yn dasg sylweddol. Nid yn unig mae angen sicrhau digon o athrawon er mwyn galluogi twf addysg cyfrwng Gymraeg, ond mae hefyd angen gwella sgiliau Cymraeg y gweithlu presennol ar draws y sector addysg statudol. Mae’n debyg y bydd hyn yn golygu y bydd angen ailfeddwl rôl Addysg Gychwynnol Athrawon fel ei fod yn datblygu gweithlu addysgol gynyddol ddwyieithog, yn ogystal ag ystyried sut gall fframwaith datblygu proffesiynol ddatblygu sgiliau a gallu'r gweithlu presennol. Fel sy’n wir mewn perthynas â’r cwricwlwm newydd, athrawon a chymorthyddion fydd yn y pendraw yn gyfrifol am gyflawni’r rhan helaethaf o weledigaeth Cymraeg 2050. Dyma pwy fydd yn gorfod gwneud y gwaith o wireddu cynnwys dogfennau polisi a strategaethau a’u trosglwyddo yn ddiwygiadau pedagogaidd fydd yn cael effaith gadarnhaol ar y dysgwyr. Mae’n rhesymol felly fod athrawon a chymorthyddion yn cael y gefnogaeth a’r adnoddau y mae arnynt eu hangen er mwyn eu galluogi i wneud hyn yn effeithiol. 

Mae’r heriau sy’n wynebu’r sector addysg statudol hefyd yn wynebu’r sector addysg bellach a dysgu seiliedig ar waith. Yn wir, gellid dadlau nad yw’r sectorau hyn hyd yma wedi derbyn yr un buddsoddiad a phwyslais strategol o ran darpariaeth dwyieithog o gymharu ag addysg statudol ac addysg uwch. Mae gwaith sylweddol i’w wneud yn y sectorau hyn. Yn ddiweddar mae’r Coleg Cymraeg Cenedlaethol, mewn cydweithrediad â Llywodraeth Cymru, wedi cyhoeddi Cynllun gweithredu addysg bellach a phrentisiaethau cyfrwng Cymraeg. Mae’r cynllun gweithredu hwn yn feiddgar ac yn gofyn am newidiadau pellgyrhaeddol i’r sector yn y dyfodol. Rhan allweddol o’r cynllun yw datblygu sgiliau Cymraeg y gweithlu, a chynyddu capasiti sefydliadau addysg ôl-16 a dysgu seiliedig ar waith i gynnig mwy o ddarpariaeth ddwyieithog. Fel sy’n wir yn y sector addysg statudol, bydd sicrhau gweithlu addysg dwyieithog yn dod yn gynyddol allweddol i’r sector addysg ôl-orfodol dros y degawdau nesaf.

Mae’n gyfnod o newid sylweddol i’r sector addysg yng Nghymru, ac mae’r proffesiwn addysgu yn gwbl ganolog i’r broses hon. Tra bo rhywfaint o ansicrwydd yn rhan annatod o broses ddiwygio o’r fath, mae’n destun pryder nad yw’r sector addysg yn ei gyfanrwydd yn ymddangos yn llwyr ymwybodol o oblygiadau Strategaeth Cymraeg 2050 Llywodraeth Cymru i’r gweithlu. Mae angen amlygu’r cyfleoedd cynhyrfus sy’n bodoli i ddatblygu sgiliau Cymraeg y gweithlu ac addysgeg ddwyieithog er mwyn cyfrannu at weledigaeth Strategaeth 2050. Dyma pam ei bod yn hollbwysig fod y Llywodraeth yn egluro’n glir ac yn effeithiol  ei gweledigaeth ar gyfer y Gymraeg yn y byd addysg, a goblygiadau hyn i’r gweithlu addysg. Rhan bwysig o hyn yw amlygu a thrafod pwrpas strategaethau a pholisïau o’r fath o’r cychwyn cyntaf. Yn achos Cymraeg 2050, mae’n ymwneud â’r dyhead i sicrhau hyfywedd iaith sy’n chwarae rhan allweddol yn yr hyn sy’n ein diffinio fel pobl ac fel gwlad, ac i sicrhau bod gan pob unigolyn yng Nghymru y cyfle i dderbyn manteision addysgol, cymdeithasol a phersonol dwyieithrwydd. Hyderaf fod hon yn weledigaeth y dylai pawb sy’n addysgu yng Nghymru ei rhannu.

Aled Roberts

Cychwynnodd Aled Roberts ar ei swydd fel Comisiynydd y Gymraeg yn 2019. 

Nia Brodrick - Gwella darpariaeth iechyd meddwl yn y sector AB yng Nghymru

Mae iechyd meddwl yn parhau i fod yn fater o bryder cynyddol i’r sector Addysg Bellach yng Nghymru. Ym mis Ebrill 2018, cyhoeddwyd yr Adroddiad Cadernid Meddwl gan Bwyllgor Plant, Pobl Ifanc ac Addysg Cynulliad Cenedlaethol Cymru a oedd yn ystyried y newid oedd ei angen o ran cymorth emosiynol a chymorth iechyd meddwl i blant a phobl ifanc yng Nghymru.

Yn ystod haf 2018, cafwyd croeso gwresog ymysg colegau yng Nghymru i’r cyhoeddiad o £175,000 o fuddsoddiad ychwanegol i gynorthwyo sefydliadau AB i ddwysáu’r gwasanaethau iechyd meddwl a llesiant a oedd eisoes yn eu lle ganddynt, a hynny ar gyfer dysgwyr a staff fel ei gilydd. Arweiniodd hyn at gynllun prosiect peilot dan arweiniad ColegauCymru oedd â’r bwriad o ddwysáu’r ddarpariaeth oedd yn ei lle, datblygu ymyriadau newydd ac, yn bwysig, annog cydweithredu a rhannu arfer gorau ymysg sefydliadau. Dewisodd y colegau ddefnyddio’r cyllid mewn ffyrdd a oedd yn ateb union anghenion eu dysgwyr a’u staff yn y ffordd orau, ac edrychodd nifer ohonynt yn benodol ar gynyddu cadernid dysgwyr, mewn ffordd ragweithiol yn hytrach na ffordd adweithiol. Cawsant eu hannog i fabwysiadu dull o gydweithredu, gan weithio gyda cholegau eraill, elusennau lleol, byrddau iechyd neu bartneriaid perthnasol eraill. Hefyd, sefydlwyd Bwrdd Ymgynghorol Iechyd Meddwl i reoli ansawdd a sicrhau bod y prosiectau’n aros ar y trywydd cywir o ran eu targedau a’u heffeithiolrwydd.

Gwahoddwyd colegau i rannu dadansoddiadau o anghenion sefydliadau yn ystod y cyfnod llunio’u cynigion prosiect. Dwy thema a ymddangosodd drwyddi draw yn y cynigion oedd cadernid a hyfforddiant staff. Wrth drafod cadernid, nododd un coleg, “mae’r thema hon wedi dod i’r amlwg drwy arolygon dysgwyr lle mae myfyrwyr yn ei chael yn anodd goresgyn rhwystrau academaidd. Er enghraifft, anhawster i ddeall cysyniadau allweddol neu raddau gwael mewn aseiniadau. Neu oherwydd pwysau eraill yn sgil defnyddio cyfryngau cymdeithasol, er enghraifft, maen nhw’n ei chael yn anodd ymdopi â beirniadaeth neu rwystrau personol”. Roedd pwyslais hefyd ar adnoddau digidol, fel y gallai myfyrwyr gymryd perchnogaeth dros eu hiechyd meddwl a’u llesiant eu hunain.

Roedd y prosiectau’n amrywio o’r naill goleg i’r llall, ond nod pob un oedd gwella llesiant a  iechyd meddwl myfyrwyr. Roedd y mentrau’n rhychwantu ystod o becynnau cymorth a chyrsiau ar-lein, i becynnau tawelwch corfforol, hyfforddiant cadernid, cyrsiau hyfforddi staff, hybiau llesiant, modiwlau addysgol i fyfyrwyr, a chanllawiau cryno i gymorth AI ar-lein 24 awr y dydd.

Tybiwyd bod y cyfle hwn yn un eithriadol o werth chweil ac yn ddefnydd da o adnoddau i’r colegau a oedd yn gysylltiedig. Yn sgil yr hwb a gafwyd drwy’r canlyniad cadarnhaol hwn, a chyda chymorth parhaus Llywodraeth Cymru, mae’r sector AB yn benderfynol o chwarae ei ran yn cefnogi staff a dysgwyr i ddatblygu a chynnal iechyd meddwl cadarn.

Mae’r sector yn ei gyfanrwydd yn parhau i groesawu unrhyw gyfleoedd cyllid ychwanegol wrth iddyn nhw ymdrechu’n rhagweithiol i fynd i’r afael ag anghenion iechyd meddwl a llesiant y gymuned colegau. Roedd ColegauCymru wrth ei fodd felly i glywed ym mis Chwefror 2020 fod llwyddiant y cynllun peilot wedi braenaru’r tir i sicrhau £2 filiwn o fuddsoddiad pellach gan Lywodraeth Cymru i gyllido prosiectau iechyd meddwl unigol a rhai ar y cyd yn uniongyrchol yn y sector AB. Mae hwn yn arbennig o amserol am fod iechyd meddwl yn parhau i fod yn faes hanfodol bwysig i’r gymuned colegau AB yng Nghymru, fwy nawr nag erioed o’r blaen, wrth i ni wynebu adeg ddigynsail o ansicrwydd.

Nia Brodrick

Ac yntau â saith mlynedd o brofiad yn y sector addysg bellach, erbyn hyn mae Nia Brodrick yn Swyddog Prosiectau yng Ngholgau Cymru. Mae ei rôl yn cynnwys cydlynu prosiectau fel Cymraeg Gwaith, Iechyd Meddwl a galwad cyfyngedig 3 EQAVET.

Sophie Howells - Gofalu am eich iechyd meddwl yn ystod argyfwng COVID-19

Wrth i’r argyfwng COVID-19 barhau, gwelir penderfyniad y gweithlu i sicrhau y gall myfyrwyr barhau i ddysgu yn ddyddiol. Yn y cyfnod digynsail hwn, mae’r gweithlu addysg yn ein hysgolion, colegau a thu hwnt wedi ymateb i sefyllfa unigryw gyda gwroldeb, tosturi a phroffesiynoliaeth anhygoel.

Mae’r rhan fwyaf o’r gweithlu addysg yng Nghymru yn parhau i addasu i’r her o weithio o gartref. Bydd rhai yn gofalu am eu teuluoedd eu hunain, a gall fod ganddynt y cyfrifoldeb ychwanegol o ddysgu eu plant eu hunain gartref. Gallai fod ganddyn nhw neu rywun yn eu teulu bryderon iechyd o ran nhw’u hunain neu bobl eraill, sy’n eu gwneud yn arbennig o fregus, gan greu mwy o orbryder i unigolion ac anwyliaid.

Fel myfyrwyr, bydd llawer yn ymboeni hefyd am eu hiechyd meddwl a’u lles eu hunain. Nid oes gan yr un ohonom syniad clir o ran pa bryd y gallai’r sefyllfa hon lacio.

Er bod rhai o’r teimladau a’r heriau anodd i’r rheiny yn y gweithlu addysg yn gyffredin i’r boblogaeth yn gyffredinol, mae rhai ohonynt yn benodol i addysgwyr. Ar hyn o bryd, mae dros hanner y galwadau i’n llinell gymorth gyfrinachol, rhad ac am ddim yn ymwneud â phryderon yn gysylltiedig â Choronafeirws.

Mae llawer wedi addasu’n gyflym i addysgu o bell a defnyddio technoleg mewn ffyrdd newydd – ni chredwyd y byddai rhai ohonynt yn bosibl, hyd yn oed rai wythnosau yn ôl. Mae ein gweithlu yn chwarae rhan hanfodol fel ffynhonnell cymorth lles a pharhad i lawer o bobl ifanc a allai deimlo eu bod wedi’u gadael i lawr ynghanol gymaint o ansicrwydd.

Trwy gydol yr argyfwng hwn, mae Education Support yn dal yma i ddarparu cymorth iechyd meddwl a lles i’r holl staff yn y maes. Rydym wedi cynhyrchu cyfres arbennig o adnoddau iechyd meddwl i helpu yn ystod y pandemig.

Bydd llawer yn teimlo’n orbryderus ynglŷn â’r presennol ac wrth edrych i’r dyfodol. Mae ailagor ysgolion a cholegau wedi’i ddiystyru am y tro yng Nghymru, ond ceir pryder cynyddol ynglŷn â dychwelyd i safleoedd. Mae addysgwyr eisiau bod yn ôl gyda’u myfyrwyr ond maent am wneud hynny mewn ffordd sy’n ddiogel, wedi’i chynllunio a’i chefnogi’n briodol. Mae ein hadnoddau’n cynnwys fideo lle mae’r seicotherapydd Ben Amponsah yn cyflwyno saith strategaeth i reoli gorbryder.

Mae rhai yn wynebu colled a galar, ac nid yw defodau cyfarwydd yn cynnig cysur iddynt; i eraill, colli gymaint o agweddau ar ein ffordd o fyw ers pennu’r cyfyngiadau ar symud.

Mae nifer fawr o athrawon cyflenwi, darlithwyr ar gontract, contractwyr yn ystod y tymor yn unig a gweithwyr ieuenctid wedi gweld eu gwaith a’u hincwm yn diflannu dros nos heb unrhyw rybudd. Mae rhai yn parhau’n ansicr o ran a fyddant, a phryd y byddant, yn cael cymorth ariannol trwy gynlluniau ffyrlo’r llywodraeth. Mae gofid ariannol ac ofn yn faterion pwysig ac effeithiwyd ar lawer o addysgwyr gan golli incwm a chyflogaeth. Rydym eisoes wedi helpu llawer sydd mewn anhawster ariannol gyda’n cynllun grant cyfrinachol. Rydym yn deall yr effaith y mae Coronafeirws yn ei chael ar incymau llawer o bobl ar draws y sector, a gallwn helpu.

Mae llinell gymorth gyfrinachol, rhad ac am ddim Education Support ar gael i’r holl athrawon a darlithwyr sy’n gweithio yng Nghymru, ac i staff addysg eraill, gan gynnwys staff cymorth a gweithwyr ieuenctid, sy’n cael eu cyflogi’n uniongyrchol gan ysgolion a cholegau. Os ydych chi’n cael trafferth gyda theimladau anodd ar hyn o bryd, neu os ydych eisiau siarad am unrhyw broblemau sydd gennych, gallwch gael cymorth emosiynol gan gwnselydd hyfforddedig drwy ffonio 08000 562561, unrhyw amser, dydd neu nos. Rydym yma i’ch cefnogi, beth bynnag yw’r broblem.

Sophie Howells

Mae Sophie Howells yn gweithio dros Education Support, sef yr unig elusen yn y DU sy'n gweithio'n benodol i wella iechyd a lles y gweithlu addysg cyfan.